خوزستان؛ توسعه با همدلی، نه با تخریب

پایگاه عصر اتحاد- منوچهر برون: خوزستان، سرزمین ظرفیت‌ها و فرصت‌هاست؛ استانی که اگر نگاه توسعه‌گرا و تعصب آگاهانه به آن حاکم شود، می‌تواند به یکی از پیشران‌های پیشرفت کشور بدل گردد. اما توسعه، پیش از آن‌که به بودجه و پروژه وابسته باشد، به اخلاق جمعی و بلوغ اجتماعی نیاز دارد؛ به درکی مشترک از «ما»ی خوزستانی. این روزها فضای مجازی خوزستان بیش از آن‌که محل گفت‌وگوی سازنده باشد، آکنده از نقدهای شخصی، برچسب‌زنی‌های بی‌پشتوانه و تخریب‌های هدفمند شده است.

از چهره‌های فیک مجازی که بی‌هیچ مسئولیتی سخن می‌گویند تا حمله به اعضای شورا، مدیران، و حتی کشاندن پای خانواده‌ها به میدان جدال‌های سیاسی و شخصی؛ همه و همه نشانه یک آسیب عمیق است: فراموشی آداب و اخلاق سیاسی. تخریب استاندار، مدیران یا نزدیکان آنان یا برخی از اعضای شورای شهر ، بدون سند و منطق، نه نقد است و نه مطالبه‌گری؛ بلکه بازتولید همان فرهنگ کهنه‌ای است که مسائل را نه در چارچوب منافع عمومی، بلکه در مسیر تسویه‌حساب‌های شخصی، عشیره‌ای و جناحی تحلیل می‌کند. چنین رویکردی، اگرچه شاید در کوتاه‌مدت هیجان‌برانگیز باشد، اما در بلندمدت چیزی جز فرسایش سرمایه اجتماعی و عقب‌ماندن قطار توسعه به همراه ندارد.

اگر واقعاً دل در گرو خوزستان داریم، راهی جز هم‌افزایی و همدلی نیست. توسعه استان با سهم‌خواهی، قوم‌گرایی و نگاه‌های بسته جناحی محقق نمی‌شود. آن‌چه خوزستان امروز به آن نیاز دارد، شایسته‌سالاری است؛ نشاندن انسان‌هایی بر مسند مسئولیت که دانش، برنامه، تجربه و توان اجرا دارند، نه صرفاً وابستگی‌های سیاسی یا قومی. نقد، اگر از سر دلسوزی و با تکیه بر مستندات باشد، نعمتی بزرگ است؛ اما نقدی که به تخریب شخصیت‌ها، بی‌اعتبارسازی نهادها و ناامید کردن مردم بینجامد، خود مانعی جدی در مسیر پیشرفت است. خوزستان بیش از هر زمان دیگر به گفت‌وگوی عقلانی، اخلاق‌مدار و توسعه‌محور نیاز دارد.

شکل‌گیری «هویت خوزستانی» می‌تواند نقطه آغاز این مسیر باشد؛ هویتی فراتر از جغرافیا، قومیت و جناح، که توسعه استان را هدف مشترک همه بداند. زمانی که خوزستان را خانه مشترک خود ببینیم، آنگاه اختلاف‌نظرها نیز به جای تخریب، به رقابت سالم برای آبادانی بدل خواهد شد. خوزستان را نمی‌توان با نزاع‌های مجازی و جدال‌های فرسایشی ساخت؛ این استان با دست‌های به‌هم‌گره‌خورده، عقلانیت جمعی و اخلاق سیاسی آباد می‌شود. آینده خوزستان، نه در حذف یکدیگر، که در فهم متقابل و حرکت مشترک به سوی توسعه رقم خواهد خورد.