به گزارش عصر اتحاد به نقل از ایسنا دکتر مهرداد شریفی در نشست خبری که امروز اول بهمن در خصوص فرهنگسازی سلامت(کنترل فشار خون، پیشگیری و کنترل دیابت، آموزش رفتارهای تغذیهای سالم) برگزار شد، اظهار کرد: دیابت شیرین، بیماری شایعی است که نشانه اصلی آن افزایش قند خون است. علائم این بیماری شامل پرادراری، پرنوشی و کاهش وزن است. این بیماری مزمن، باعث بروز تغییرات بیمارگونه در اندامهای مختلف بدن میشود و مشکلات فراوانی برای فرد و بخش سلامت به همراه میآورد.
وی افزود: مطمئنترین و بهترین راه برای تشخیص دیابت، انجام آزمایش قند خون ناشتا است. دیابت، خطر بروز بیماریهای قلبی و عروقی، مانند سکته قلبی، سکته مغزی، انسداد عروق و نارسایی قلبی را زیاد میکند. اگر تغذیه سالم نداشته باشید، اضافه وزن داشته باشید یا به اندازه کافی پیادهروی نکنید، ممکن است این بیماری سراغ شما هم بیاید.
رئیس مرکز بهداشت خوزستان با بیان اینکه دیابت میتواند تا سالها تشخیص داده نشود، گفت: نیمی از موارد دیابت در سطح جهان تشخیص داده نشده است. بر اساس یازدهمین نسخه اطلس دیابت که ابتدای سال جاری منتشر شد، در سال ۲۰۲۴ تعداد مبتلایان به دیابت در گروه سنی ۲۰ تا ۷۹ سال بیش از ۵۸۸ میلیون نفر بوده است. پیشبینی میشود این تعداد تا سال ۲۰۵۰ از مرز ۸۵۲ میلیون نفر بگذرد.
شریفی بیان کرد: طبق برآوردها، در سال ۲۰۲۴ بیش از ۴۰ درصد مبتلایان به دیابت، یعنی بیش از ۲۵۰ میلیون نفر، از بیماری خود بیخبر هستند و بیش از ۸۷ درصد موارد تشخیص داده نشده در کشورهای با درآمد کم یا متوسط زندگی میکنند. طبق آخرین آمار جهانی، بیش از ۹ درصد از کل مرگها در گروه سنی ۲۰ تا ۷۹ سال به علت دیابت بوده و در هر ۱۰ ثانیه یک نفر به علت این بیماری جان خود را از دست میدهد.
یکسوم دیابتیهای خوزستان از بیماری خود اطلاع ندارند
وی افزود: در سطح استان خوزستان، حدود یکسوم بیماران از بیماری خود اطلاع ندارند. در سالهای اخیر، افزایش شیوع بیماری دیابت، آن را به بزرگترین همهگیری تاریخ بشر تبدیل کرده است. با توسعه زندگی شهرنشینی، تغییر الگوی خوردن و آشامیدن، کاهش فعالیت بدنی، تغییر الگوی خواب و بیداری و تمامی آن چیزی که به عنوان شیوه زندگی توأم با سلامت میشناسیم، شاهد افزایش شیوع بیماری دیابت در جهان و کشور خودمان هستیم.
معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز گفت: با دسترسی مناسب به مراقبت دیابت و حمایت برای رفاه حال بیماران، همه افراد مبتلا به دیابت این شانس را دارند که به خوبی زندگی کنند. سلامت جسم و روان بیمار در کانون توجه مراقبتهایی است که برای بیمار دیابتی انجام میشود. بیش از یکسوم از افراد دیابتی، پریشانی و اضطراب ناشی از دیابت را تجربه میکنند. ۶۳ درصد از افراد دیابتی میگویند که ترس از ایجاد عوارض دیابت بر سلامت روانشان اثر میگذارد. ۲۸ درصد از افراد مبتلا به دیابت به سختی میتوانند نسبت به وضعیت خود مثبت فکر کنند.
وی بیان کرد: در ایران، حداقل ۱۴.۱۵ درصد جمعیت بالای ۲۵ سال از بیماری دیابت رنج میبرند که تعداد این افراد بیش از ۷.۵ میلیون نفر برآورد میشود. همچنین حداقل ۷۵ درصد افراد دیابتی از بیماری خود آگاه هستند.
شیوع حدود ۱۹ درصدی دیابت در خوزستان
شریفی ادامه داد: شیوع دیابت در استان خوزستان بر اساس قند خون ناشتا معادل ۱۸.۹۵ درصد است که نسبت به مطالعه مشابه در سال ۱۳۹۵، ۴.۹ درصد افزایش شیوع دیابت در استان داشتهایم. شیوع اضافه وزن و چاقی در استان ۶۳.۸ درصد بوده که متأسفانه از میانگین کشوری بالاتر است.
وی بیان کرد: بیماری دیابت میتواند بر هر بخش از زندگی افراد تأثیر منفی بگذارد. دیابت نوع دو بیش از ۹۰ درصد موارد دیابت را تشکیل میدهد. برای کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع دو، باید یک رژیم غذایی متعادل و فعالیت بدنی منظم داشت. حتی یک کاهش وزن کوچک میتواند تفاوت بزرگی ایجاد کند.
رئیس مرکز بهداشت خوزستان گفت: سابقه خانوادگی دیابت، اضافه وزن و چاقی، رژیم غذایی ناسالم، عدم تحرک بدنی، افزایش سن، فشار خون بالا، اختلال تحمل گلوکز، اختلال قند ناشتا، سابقه دیابت بارداری و تغذیه نامناسب در دوران بارداری عواملی هستند که شانس بروز دیابت را بیشتر میکند.
هشدار درباره عوامل خطر سکته قلبی
شریفی با اشاره به شناخت و کنترل عوامل خطر بیماریهای قلبی عروقی به عنوان اولین علت مرگ در جهان و ایران ادامه داد: بیماریهای قلبی عروقی، عامل بیش از ۳۱ درصد از کل مرگهای جهانی و نیمی از مرگهای ناشی از بیماریهای غیرواگیر هستند. سکته قلبی زمانی رخ میدهد که رسوب چربی (پلاک) در عروق کرونر قلب، منجر به انسداد کامل جریان خون به عضله قلب شود.
وی اضافه کرد: «زمان طلایی» برای نجات بیمار، همان ساعات اولیه پس از شروع علائم است و هر دقیقه تأخیر در درمان، به معنای از بین رفتن بخش بیشتری از بافت قلب است.
علائم هشداردهنده؛ از درد شدید تا نشانههای غیرمعمول
وی هشدار داد: علائم سکته قلبی همیشه به صورت درد شدید و مشخص در قفسه سینه نیست. گاهی درد خفیف است یا حتی ممکن است به صورت درد در بازو، فک یا گلو تظاهر کند. هرگز از درخواست کمک به دلیل خفیف بودن علائم خودداری نکنید. این تأخیر میتواند مرگآور باشد.
رئیس مرکز بهداشت خوزستان با بیان اینکه عوامل خطر سکته قلبی به دو دسته غیرقابل اصلاح و قابل اصلاح تقسیم میشوند، گفت: عوامل خطر غیرقابل اصلاح شامل سابقه خانوادگی سکته قلبی زودرس (در مردان زیر ۵۵ و زنان زیر ۶۵ سال)، سابقه خانوادگی فشارخون بالا در بستگان درجه یک، سابقه خانوادگی دیابت نوع ۲ در بستگان درجه یک، سابقه اختلالهای چربی خون در خانواده، سن بالا (۶۰ سال و بالاتر) و در زنان پس از سن یائسگی است.
وی افزود: عوامل خطر قابل اصلاح و کنترل هم شامل مصرف دخانیات و الکل، داشتن اضافه وزن و چاقی، ابتلا به فشارخون بالا و دیابت، سطح نامطلوب کلسترول خون (HDL پایین یا LDL بالا)، زندگی پراسترس و فشار روانی مداوم و فعالیت بدنی ناکافی و تغذیه نامناسب است.
شریفی تاکید کرد: وجود بیش از یک عامل خطر، اثرات نامطلوب آنها را تشدید میکند بنابراین با مشاهده حتی یک مورد، مراجعه به پزشک برای کنترل آن ضروری است تا از بروز فاجعه جلوگیری شود.
وی بیان کرد: داشتن قلب سالم ضرورتی انکارناپذیر است. اگرچه بسیاری میآموزند با وجود بیماری قلبی زندگی کنند اما پیشگیری همواره مؤثرتر و امکانپذیرتر است. شناخت عوامل خطر و اقدام به موقع، کلید کاهش بار این همهگیری جهانی است.
